Estakada w Chorzowie – co dalej z niebezpiecznym wiaduktem? Analiza prawna i możliwe scenariusze

29 sierpnia 2025 Wyłączono przez redakcja

Czy prezydent Chorzowa może zlecić rozbiórkę niebezpiecznej estakady, choć formalnym właścicielem obiektu jest Skarb Państwa? To pytanie wzbudza coraz większe emocje wśród mieszkańców i prawników. Dokumenty Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego pokazują, że wiadukt nad linią kolejową nr 131 i drogą krajową nr 79 jest w złym stanie technicznym i może zagrażać życiu ludzi

Stan techniczny estakady w Chorzowie

Estakada w ciągu drogi krajowej nr 79 nad linią kolejową nr 131 w Chorzowie od lat budzi poważne wątpliwości co do bezpieczeństwa użytkowników. Z dokumentów Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (Śl. WINB) wynika, że konstrukcja jest w złym stanie technicznym i może zagrażać życiu i zdrowiu ludzi.

W maju 2025 r. przygotowana ekspertyza techniczna wskazała, że obiekt powinien zostać wyłączony z użytkowania i wymaga pilnych działań zabezpieczających. WINB w decyzji nr 208/25 z czerwca 2025 r. nakazał tymczasowe podparcie wszystkich przęseł w celu uniknięcia katastrofy budowlanej. Jednak Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w sierpniu 2025 r. wstrzymał natychmiastowe wykonanie tej decyzji, nakazując dodatkowe analizy i uzupełnienie materiału dowodowego.

Obecnie, na mocy postanowień WINB nr 93/25 i 94/25 z sierpnia 2025 r., Miejski Zarząd Ulic i Mostów (MZUiM) w Chorzowie został zobowiązany do przedstawienia dwóch odrębnych ekspertyz technicznych – pierwszej dotyczącej skuteczności podparcia przęseł (do 10 października 2025 r.), drugiej zaś całościowej oceny stanu obiektu (do 28 listopada 2025 r.).

Kto naprawdę odpowiada za estakadę w Chorzowie?

Zgodnie z ustawą o drogach publicznych:

drogi krajowe, a więc także estakada w ciągu DK79, są własnością Skarbu Państwa,
jednak w miastach na prawach powiatu (takim jest Chorzów) zarządcą dróg jest prezydent miasta,
w praktyce obowiązki te realizuje Miejski Zarząd Ulic i Mostów (MZUiM).

Oznacza to, że choć właścicielem jest Skarb Państwa, to utrzymanie, naprawa i decyzje o zabezpieczeniu lub rozbiórce należą do miasta jako zarządcy. Choć Skarb Państwa jest właścicielem estakady, to miasto Chorzów ponosi odpowiedzialność za jej stan i ewentualną rozbiórkę. Ostateczne rozstrzygnięcie zapadnie po wynikach ekspertyz. Do tego czasu mieszkańcy i kierowcy pozostają w niepewności – czy groźny wiadukt doczeka się ratunku, czy też zostanie rozebrany w trybie awaryjnym.

Czy miasto może zlecić wyburzenie estakady?

Tak – ale tylko w określonych sytuacjach:

Na podstawie art. 66 ustawy Prawo budowlane – jeśli obiekt zagraża życiu lub zdrowiu ludzi, organ nadzoru budowlanego (WINB) może nakazać właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę obiektu albo wykonanie niezbędnych robót budowlanych.
Po wykonaniu ekspertyzy – obecnie trwa postępowanie dowodowe mające ustalić, czy estakada może być naprawiona i zabezpieczona, czy też jej stan wymaga całkowitej likwidacji.
Decyzja administracyjna – ostateczną decyzję w sprawie rozbiórki wyda nadzór budowlany, a miasto jako właściciel będzie zobowiązane ją wykonać.

W praktyce oznacza to, że miasto nie może samowolnie zburzyć estakady, lecz może to zrobić tylko na podstawie decyzji nadzoru budowlanego, poprzedzonej ekspertyzami. Teoretycznie prezydent miasta, jako zarządca drogi, ma obowiązek dbać o bezpieczeństwo ruchu i może zlecać prace budowlane. Jednak rozbiórka estakady wymaga decyzji nadzoru budowlanego i pozwolenia budowlanego.

Samowolne wyburzenie bez podstawy prawnej byłoby obarczone dużym ryzykiem i naruszeniem prawa:

naruszenie prawa budowlanego,
możliwość roszczeń od PKP PLK czy innych podmiotów,
odpowiedzialność finansowa miasta.

Ekspertyzy na koszt miasta

WINB w postanowieniach nr 93/25 i 94/25 zobowiązał MZUiM do przedstawienia:

ekspertyzy tymczasowego podparcia przęseł – do 10 października 2025 r.,
pełnej ekspertyzy technicznej – do 28 listopada 2025 r..

Jeśli miasto nie wykona tych obowiązków, organ nadzoru budowlanego może sam zlecić ekspertyzy, a kosztami i tak obciążyć Chorzów.

Co dalej z estakadą?

Jeśli ekspertyzy wykażą, że obiekt można zabezpieczyć – miasto będzie musiało wykonać kosztowne podparcie i remont.
Jeśli jednak stan techniczny zostanie oceniony jako krytyczny – nadzór budowlany może wydać nakaz rozbiórki, a miasto będzie musiało go wykonać na własny koszt.

Konsekwencje prawne i finansowe dla miasta

Koszty ekspertyz i prac zabezpieczających ponosi Miejski Zarząd Ulic i Mostów, a więc budżet miasta.
Jeśli ekspertyzy potwierdzą konieczność rozbiórki, koszt wyburzenia i ewentualnej budowy nowej estakady spadnie również na miasto. Szacunkowe kwoty dla tymczasowych rozwiązań wahają się od kilkudziesięciu do kilkuset milionów złotych.
Miasto odpowiada także za bezpieczeństwo ruchu drogowego i kolejowego – w razie zaniechania mogłoby ponosić odpowiedzialność odszkodowawczą.

Podsumowanie

Choć Skarb Państwa jest właścicielem estakady, to miasto Chorzów ponosi odpowiedzialność za jej stan i ewentualną rozbiórkę. Ostateczne rozstrzygnięcie zapadnie po wynikach ekspertyz. Do tego czasu mieszkańcy i kierowcy pozostają w niepewności – czy groźny wiadukt doczeka się ratunku, czy też zostanie rozebrany w trybie awaryjnym.

Miasto Chorzów nie jest prawnym właścicielem, a jedynie zarządcą estakady w ciągu DK79 nad linią kolejową nr 131. Ostateczna decyzja, czy obiekt zostanie naprawiony, zabezpieczony czy wyburzony, należy do organów nadzoru budowlanego i zależy od wyników ekspertyz technicznych. W świetle prawa to właśnie miasto będzie musiało pokryć koszty wszelkich działań, w tym ewentualnej rozbiórki.

Na podstawie dokumentacji PDF: